مثالهایی از تغییرات شیمیایی
-
پنج مثال از تغییرهای شیمیایی در زندگی روزانه را مثال بزنید.
-
نمونههایی از تغییرات شیمیایی
- خشک شدن برگ درختان
- پختن غذا
- زرد شدن رنگ دیوار به مرور زمان
- سوختن بنزین خودروها
- پوسیدن لباس
پنج مثال از تغییرهای شیمیایی در زندگی روزانه را مثال بزنید.
چگونه می توان نشان داد که در هر تغییر شیمیایی، انرژی آزاد یا مصرف میشود؟
با مقایسهی دمای مواد قبل از واکنش و دمای مواد پس از انجام واکنش. بیشتر بودن دمای مواد پس از واکنش نسبت به دمای مواد پیش از واکنش، نشاندهندهی آن است که در حین آن تغییر شیمیایی گرما آزاد شده است. و برعکس، اگر دمای مواد در اثر واکنش کاهش پیدا کند، آن واکنش گرما مصرف کرده است.
در کدام مورد، تغییر شیمیایی رخ نمیدهد؟
۳) جوشیدن آب.
در فرآیند جوشیدن، آب ماهیت خود را از دست نمیدهد و ویژگیهای اصلی آن تغییر نمیکند بلکه فقط حالت آن از مایع به گاز تبدیل میشود. این یک تغییر فیزیکی و نه شیمیایی است.
آیا باکتریها میتوانند سبب تغییرهای شیمیایی شوند؟
بله.
به عنوان مثال، اسـتوباکتری سبب تبدیل انگور به سرکه و لاکتوباسیل سبب تبدیل شیر به ماست میشود.
یکی از روشهای استفاده از انرژی شیمیایی موجود در مواد را بنویسید.
سوزاندن مواد
چرا باید سوختن مواد را مهار کرد؟
زیرا در غیر اینصورت، نمیتوانیم از انرژی شـیمیایی آزاد شـده درسـتی اسـتفاده کنیم. حتی ممکن است از دست دادن مهار آتش، موجب خسارات زیادی شود.
شمعی را درون یک ظرف در بسته روشن میکنیم. آیا مدت زمان روشن ماندن شمع به اندازهی ظرف بستگی دارد؟ چرا؟
بله. هر چه حجم ظرف بیشتر باشد، شمع مدت بیشتری روشن میماند چرا که مقدار اکسیژن موجود در ظرف بزرگتر بیشتر است.
چند درصد هوا از اکسیژن تشکیل شده است؟
۲۱ درصد

جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید:
هیدروکربنها از دو عنصر .............. و .................... تشکیل شدهاند.
مثلث آتش را رسم کنید و اجزای آن را نام ببرید.

رابطهی تغییر شیمیایی سوختن شمع را بنویسید.

در تغییر شیمیایی سوختن شمع، واکنش دهندهها کداماند؟
در تغییر شیمیایی سوختن شمع، فرآوردهها کداماند؟
در چه صورتی، هنگام سوختن، گاز مونوکسید کربن تولید میشود؟
وقتی که سوختن در یک فضای بسته یا در اتاقی که هوا در آن جریان ندارد، اتفاق بیفتد.
گاز مونوکسید کربن چه ویژگیهایی دارد؟
برای جلوگیری از تشکیل گاز مونوکسید کربن چه باید کرد؟
در اتاقی که سوختن رخ میدهد (بخاری یا هیمه سوز روشن است)، هوا باید جریان داشته باشد. مثلاً بهتر است پنجرهها کمی باز باشند.
گرما چه نقشی در فرآیند سوختن دارد؟
برای آنکه سوختن شروع شود، به گرما نیاز است.
چرا استعمال دخانیات و استفاده از تلفن همراه در جایگاههای بنزین ممنوع است؟

چون هنگام تخلیۀ بنزین در جایگاهها و پر کردن باک خودروها، حجم زیادی بخار بنزین وارد هوا میشود در صورتی که گرمای لازم برای شروع سوختن این گاز وجود داشته باشد (مثلاً از طریق گرمای سیگار)، ممکن است آتش سوزی رخ دهد.
انرژی مورد نیاز جانداران برای دویدن و شکار کردن و .... از کجا تامین میشود؟
با سوزاندن مواد غذایی در بدن
آیا میتوان سوختن را بدون جرقه یا شعلهی اولیه، شروع کرد؟
بله. مثلاً سوختن در بدن موجودات زنده بدون وجود شعله یا جرقه اتفاق میافتد. در اینجا وجود کاتالیزگرهای (آنزیم) گوناگون کمک میکنند که گلوکز با اکسیژن ترکیب شود و انرژی آن آزاد گردد.
نقش آنزیمها در بدن موجودات زنده چیست؟
سبب میشوند تغییرات شیمیایی در بدن موجودات زنده سریعتر انجام شوند.
واکنشی را که موجب آزاد شدن انرژی در بدن موجودات زنده میشود بنویسید.
گلوکز در حضور آنزیم با اکسیژن هوا ترکیب میشود و ضمن آزاد کردن انرژی به کربن و دیاکسیدکربن و بخار آب تبدیل میشود.

چرا درصد دی اکسید کربن از مقدار طبیعی آن در هوا بیشتر است؟
زیرا از سـوزاندن نفـت، زغـال سـنگ و گاز طبیعـی، گاز دی اکسـید کربن تولیـد میشود و در نتیجه درصد گاز دیاکسید کربن در هوا بیشتر و هوا آلوده میشود.
چطور میتوان یک باتری ساخت و انرژی الکتریکی تولید کرد؟
اگر فلزهای متفاوت (مثلاً آهن و مس) را در شرایط مناسب به طور غیر مستقیم (مثلا از طریق اسید موجود در لیموترش) به هم وصل کنیم، انرژی الکتریکی تولید میشود. با این کار ما یک باتری داریم.

در باتری چه نوع تبدیل انرژی رخ میدهد؟
انرژی شیمیایی مواد به انرژی الکتریکی تبدیل میشود.
آزمایشی طراحی کنید که با کمک تغییر شیمیایی، کار انجام شود.
یـک قوطـی خالـی فیلـم را تا نیمه از آب پر کنید؛ سـپس یک قرص جوشـان را نصف کنید و درون آن بیندازیـد و در آن را محکـم ببندیـد (قرص جوشـان ویتامیـن C و جوش شـیرین دارد). حال قوطی را وارونه روی زمین قرار دهید و کمی از آن فاصله بگیرید. چند ثانیه منتظر بمانید. اسیدهای موجود در قرص جوشان با جوش شیرین موجود در آن واکنش میدهند و گاز دیاکسید کربن تولید میشود. این گاز با فشار در قوطی را از جا میکند و با خروج خود، قوطی را به سمت بالا پرتاب میکند (انجام کار)
تغییر شیمیایی را که با انداختن قرص جوشان در آب اتفاق میافتد، بنویسید.

بحث و گفتگو
افزودن نظر