پرسش و پاسخ‌های فصل اول (مخلوط و جداسازی مواد)

فصل اول  مخلوط و جداسازی مواد
سوالات متن فصل اول کتاب علوم تجربی هشتم (مخلوط و جداسازی مواد) به همراه پاسخ

مجموعه پرسش‌ها با پاسخ

  1. مخلوط یا مواد ناخالص

    مخلوط چیست؟

    تعریف مخلوط

    موادی که از دو یا چند ماده تشکیل شده‌اند، مخلوط یا مواد ناخالص نامیده می‌شوند.

  2. ماده خالص

    ماده خالص چیست؟

    تعریف مواد خالص

    موادی که تنها از یک نوع ماده تشکیل شده باشند، مواد خالص نامیده می‌شوند.

  3. حفظ خواص اولیه مواد در مخلوط

    درستی یا نادرستی جمله‌ی زیر را مشخص کنید:

    اجزای تشکیل دهنده‌ی مخلوط، خواص اولیه‌ی خود را حفظ می‌کنند.

    تغییر نکردن خواص اولیه مواد در مخلوط

    درست.

    خواص مواد قبل از آمیخته شدن و بعد از آن تغییر نمی‌کند.

  4. محلول

    مخلوط همگن یا محلول چیست؟

    تعریف مخلوط همگن

    مخلوط‌هایی که در آنها، ذره‌های مواد تشکیل دهنده به طور یکنواخت در هم پراکنده شده‌اند، مخلوط همگن یا محلول می‌گویند.

  5. تعلیقه

    تعلیقه چیست؟

    تعریف تعلیقه یا سوسپانسیون

    تعلیقه یا سوسپانسیون، مخلوطی ناهمگن است که در آن، ذرات جامد به صورت معلق در مایع (آب) پراکنده‌اند.

  6. نمونه‌هایی از تعلیق

    برای سوسپانسیون یا تعلیق، چهار مثال بیاورید.

    چند مثال از سوسپانسیون

    • شربت معده
    • دوغ
    • آب لیمو
    • شربت خاکشیر
  7. تفاوت محلول و تعلیقه

    تعلیقه چه تفاوتی با مخلوط همگن دارد؟

    فرق مخلوط همگن و تعلیقه

    مواد تشکیل دهنده‌ی یک تعلیقه (سوسپانسیون) پس از مدتی از همدیگر جدا می‌شوند، اما اجزای محلول به صورت دائمی (و در ابعاد مولکلوی) در هم مخلوط باقی می‌مانند.

  8. حلال و حل‌شونده در آب نمک

    جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید:

    در محلول آب‌نمک، ..................... حل‌شونده و ........................ حلال است.

    اجزای آب‌نمک

    1. نمک
    2. آب
  9. دو جزء تشکیل دهنده‌ی محلول

    جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید:

    هر محلول حداقل از دو جزء ....................... و .......................... تشکیل شده است.

    اجزای محلول

    1. حل شونده
    2. حلّال
  10. حلال

    حلّال چیست؟

    تعریف حلّال

    حلال، ماده‌ای است که معمولاً جزء بیشتری از محلول را تشکیل می‌دهد و حل شونده را در خود حل می‌کند.

  11. نمونه انواع محلول

    برای هر کدام از محلول‌های حالت جامد و مایع و گاز، دو مثال بزنید.

    مثال‌ برای هر نوع محلول

    حالت جامد:

    • آلیاژ مس در طلا (جامد در جامد)
    • آلیاژ فسفربرنز (جامد در جامد)

    حالت مایع:

    • گلاب در آب (مایع در مایع)
    • آب نمک (جامد در مایع)
    • نوشابه گازدار (گاز در مایع)

    حالت گاز:

    • هوا (گاز در گاز)
    • اتمسفر مریخ (گاز در گاز)
  12. تاثیر دما بر میزان انحلال

    درستی یا نادرستی جمله‌ی زیر را مشخص کنید:

    هر چه دمای آب بیشتر شود، می‌تواند مقدار بیشتری ماده را در خودش حل کند.

    اثر دما بر میزان قدرت حل کنندگی

    نادرست

    مقدار قدرت انحلال برخی مواد (مثل نمک یا شکر) در آب، با افزایش دما بیشتر می‌شود در حالی که مقدار قابلیت انحلال برخی مواد (مثل گاز اکسیژن) درآب با افزایش دما کمتر می‌شود.

  13. کاربرد کاغذ پی‌اچ (pH)

    کاغذ پی‌اچ چه کاربردی دارد؟

    فایده‌ی کاغذ پی‌اچ

    علاوه بر شناسایی اسید‌ها، می‌توان از کاغذ پی‌اچ برای تشخیص میزان اسیدی (یا بازی) بودن مواد هم استفاده کرد.

  14. روش تشخیص مقدار اسیدی یا بازی بودن یک ماده

    چگونه می‌شود از کاغذ پی‌اچ برای تعیین میزان اسیدی بودن (یا بازی بودن) یک ماده استفاده کرد؟

    روش بدست آوردن مقدار pH

    با مقایسه‌ی رنگ کاغذ اچ‌پی آغشته شده به ماده با الگوی رنگ کاغذ اچ‌پی، می‌توان عدد پی‌اچ آن ماده را بدست آورد.

    هر چه عدد pH کمتر باشد، آن ماده اسیدی‌تر است.

  15. تشخیص اسیدی بودن ماده

    جای خالی را با کلمه‌ی مناسب پر کنید:

    موادی که پی اچ آنها از هفت کمتر است، ............ هستند.

    تفسیر عدد پی‌اچ

    اسیدی

  16. کاربرد کاغذ صافی

    کاربرد کاغذ صافی چیست؟

    1. جدا کردن مخلوط جامد در مایع
    2. جدا کردن مخلوط گاز دز مایع
    3. جدا کردن مخلوط مایع در مایع
    4. جدا کردن مخلوط جامد در جامد

    فایده‌ی کاغذ صافی

    1) کاغذ صافی برای جدا کردن مخلوط جامد در مایع به کار می‌رود.

  17. قیف جداکننده

    کاربرد قیف جدا کننده چیست؟

    1. جدا کردن مخلوط جامد در مایع
    2. جدا کردن مخلوط گاز در مایع
    3. جدا کردن مخلوط مایع در مایع
    4. جدا کردن مخلوط جامد در جامد

    فایده‌ی قیف جداکننده

    3) برای جدا کردن مخلوط مایع در مایع از قیف جداکننده استفاده می‌شود.

  18. کمباین

    کاربرد کُمباین کدام گزینه است:

    1. جدا کردن مخلوط جامد در مایع
    2. جدا کردن مخلوط گاز در مایع
    3. جدا کردن مخلوط مایع در مایع
    4. جدا کردن مخلوط جامد در جامد

    کاربرد کمباین

    4) از کمباین برای جدا کردن مخلوط جامد در جامد (کاه از گندم) استفاده می‌شود.

  19. دستگاه گریزانه (سانتریفیوژ)

    دو مثال از کاربردهای دستگاه گریزانه را بنویسید.

    کاربردهای سانتریفیوژ

    • جداسازی چربی از شیر
    • جداسازی یاخته‌های خـون از خوناب (پالسـما)
  20. جداسازی نمک از ماسه

    سه روش برای جدا کردن نمک از ماسه پیشنهاد دهید.

    جدا کردن ماسه از نمک

    با استفاده از اختلاف اندازه ذرات

    در صورتی که ذرات ماسه نسبتا درشت باشند، می‌توان از یک الک (سرند) برای جدا کردن ماسه از نمک استفاده کرد. ذرات نمک که ریزتر هستند از سوراخ‌های الک رد می‌شوند و ذرات ماسه داخل الک باقی می‌مانند.

    با کمک اختلاف اجزا در میزان حل شدنشان در آب

    نمک در آب حل می‌شود ولی ماسه نمی‌تواند در آب حل شود. (میزان انحلال ماسه در آب خیلی کم است و مخلوط ماسه و آب ناهمگن است، در صورتی که نمک در آب به صورت محلول درمی‌آید). با توجه به این اختلاف، می‌توان این مخلوط را در آب ریخت و هم زد. سپس اجازه می‌دهیم با گذشت زمان، ذرات ماسه از محلول آب نمک جدا شوند یا می‌توان از یک صافی برای جدا کردن محلول آب‌نمک و ماسه استفاده کرد. پس از جداسازی، آب‌نمک را حرارت می‌دهیم تا آب آن خارج شود و نمک جامد در کف ظرف باقی بماند.

    با کمک اختلاف چگالی ماسه و نمک

    چگالی نمک حدود 2.2 گرم بر سانتی‌مترمکعب است در حالی که ماسه چگالی کمتری (حدود 1.5 گرم بر سانتی‌مترمکعب) دارد. اگر مخلوط این دو را مدتی تکان دهیم (بلرزانیم) نمک که چگالی بیشتری دارد در ته ظرف می‌نشیند و ذرات ماسه در بالا قرار می‌گیرند.

بحث و گفتگو

افزودن نظر

از اینکه دیدگاه خود را به اشتراک می گذارید، سپاسگزاریم.