پرسش‌ها و پاسخ‌های فصل یاخته علوم هفتم

یاخته - سلول
در این صفحه می‌توانید مجموعه سوالات مربوط به فصل یازدهم علوم تجربی پایه هفتم (یاخته و سازمان بندی آن) را مشاهده کنید. جواب هر سوال در زیر آن آورده شده است.
  1. نقطه‌ی اشتراک جاندارانی مثل گنجشک (جانوران)، درخت (گیاهان)، و باکتری‌ها چیست؟

    اشتراک جاندران

    همه‌ی آنها از یاخته یا سلول تشکیل شده‌اند.

  2. یاخته چیست؟

    تعریف سلول

    یاخته (سلول) کوچک‌ترین واحد سازنده‌ی یک موجود زنده است.

  3. به چه دلیل یاخته را واحد ساختار و عمل در موجودات زنده می‌نامند؟

    واحد ساختار و عمل

    هر ساختار زنده‌ای که در بدن موجودات زنده وجود دارد، از یاخته تشکیل شده است و هر عملی که در بخش‌های مختلف بدن روی می‌دهد، به وسیله‌ی یاخته‌های آن قسمت انجام می‌شود. به همین دلیل یاخته را واحد ساختار و عمل در موجودات زنده می‌نامند.

  4. اجزای مشترک همه‌ی گیاهان و جانوران و آغازیان و قارچ‌ها چه هستند؟

    شباهت یوکاریوت‌ها
    1. هسته
    2. میان‌یاخته (سیتوپلاسم)
    3. غشای یاخته (غشای پلاسمایی)
  5. غشای یاخته چیست؟

    غشای یاخته

    همه‌ی یاخته‌ها (سلول‌ها) با پوششی احاطه شده‌اند. این پوشش، غشای یاخته یا غشای پلاسمایی نامیده می‌شود.

  6. کار غشای پلاسمایی چیست؟

    وظیفه‌ی غشای یاخته
    1. محافظت از یاخته
    2. تنظیم ورود و خروج مواد (به/از سلول)
  7. این جمله را توضیح دهید:

    غشای یاخته، نفوذپذیری انتخابی دارد.

    نفوذپذیری انتخابی

    غشای سلول تنها به مواد مورد نیاز یاخته اجازه‌ی ورود می‌دهد و مواد زائد و ترشحی را از آن خارج می‌کند.

  8. غشای یاخته از چه تشکیل شده است؟

    مواد تشکیل دهنده غشای سلول
    1. لیپید (چربی)
    2. پروتئین
    3. کربوهیدرات (قند)
  9. شکل زیر چه ساختاری را  در سلول نشان می‌دهد؟ اجزای آن را نام گذاری کنید.

    ساختار غشای پلاسمایی

    ساختار غشای یاخته یا غشای پلاسمایی

    1. لیپید
    2. پروتئین‌ها
    3. قند
  10. میان یاخته چیست؟

    سیتوپلاسم

    بخشی از یاخته است که اندامک‌ها و مواد مورد نیاز بقای یاخته مانند نمک‌ها، آنزیم‌ها و مواد دیگر در آن قرار دارند.

  11. اندامک‌های یاخته چه هستند؟

    اندامک‌ها

    اندامک‌ها ساختارهایی درون یاخته‌اند که کارهای متفاوتی انجام می‌دهند.

  12. هسته یاخته چیست؟

    هسته سلول

    هسته، بخشی از یاخته است که فعالیت‌ها و ویژگی‌هایی مثل شکل و اندازه‌ی یاخته را تنظیم می‌کند.

  13. اجزای هسته‌ی جانوری را در شکل زیر نامگذاری کنید.

    اجزای هسته‌ی جانوری
    1. میان یاخته (سیتوپلاسم)
    2. هسته
    3. غشای یاخته
  14. درستی و نادرستی عبارت‌های زیر را مشخص کنید:

    1. همه‌ی یاخته‌ها دارای مواد هسته‌ای هستند.
    2. مواد هسته‌ای در همه‌ی یاخته‌ها درون پوششی به نام غشای هسته‌ای قرار گرفته‌اند.
    غشای هسته
    1. درست
    2. نادرست. در پروکاریوت‌ها (شامل باکتری‌ها و جلبک‌ها) غشای هسته‌ای وجود ندارد و مواد هسته‌ای توسط هیچ پوششی احاطه نشده‌اند.
  15. در یاخته‌ی کدام جاندار، مواد هسته‌ای درون یک پوشش قرار ندارند؟

    1. گیاهان
    2. جانوران
    3. باکتری‌ها
    4. قارچ‌ها
    پروکاریوت

    ۳) باکتری‌ها غشای هسته‌ای ندارند.

  16. وظیفه‌ی هر اندامک را در شکل زیر بنویسید.

    وظیفه اندامک‌ها
    1. غشای یاخته: تنظیم ورود و خروج مواد
    2. میان یاخته: دربرگیرنده‌ی اندامک‌ها و حاوی ترکیبات یاخته‌ای
    3. رِناتَن یا ریبوزوم: پروتئین سازی
    4. کریچه یا واکوئول: ذخیره‌ی آب و مواد غذایی و دفعی
    5. هسته: فرماندهی یاخته
    6. شبکه درمیان‌یاخته‌ای یا آندوپلاسمی: شبکه ارتباطی و حمل مواد در یاخته
    7. دستگاه گلژی: بسته بندی و ترشح مواد
    8. راکیزه یا میتوکندری: تولید انرژی
  17. دو مثال از یاخته‌هایی که بدون رنگ آمیزی قابل مشاهده‌اند نام ببرید.

    یاخته‌های قابل مشاهده بدون رنگ آمیزی
    • یاخته‌های پوشش داخلی دهان
    • یاخته‌های روپوست گیاهان
  18. چرا برای مشاهده‌ی یاخته‌ها باید آنها را رنگ‌آمیزی کرد؟

    دلیل رنگ آمیزی یاخته‌ها

    مشاهده‌ی همه‌ی یاخته‌ها بدون رنگ آمیزی امکان‌پذیر نیست. به همین دلیل برای مشاهده‌ی بهتر یاخته‌ها آن‌ها را رنگ می‌کنیم. رنگ‌ها به ترکیبات اصلی یاخته می‌چسبند و آنها را واضح‌تر می‌کنند.

  19. یک مثال از رنگ آمیزی یاخته‌ها را نام ببرید.

    نمونه‌ای از رنگ آمیزی یاخته‌ها

    آبی‌متیل رنگی است که به پروتئین‌های غشا و هسته می‌چسبد و آن‌ها را به خوبی مشخص می‌کند.

  20. سه بخشی را که در یاخته‌های گیاهی وجود دارد ولی در یاخته‌های جانوری وجود ندارد نام ببرید.

    فرق سلول جانوری و گیاهی
    1. دیواره‌ی یاخته‌ای
    2. سبزدیسه (کلروپلاست)
    3. واکوئول (کُریچه) مرکزی. (البته سلول برخی جانوران دارای واکوئول است این واکوئول‌ها بسیار ریزتر هستند. اما تنها گیاهان دارای یک واکوئول مرکزی هستند.)
  21. دلیل منظم‌تر بودن شکل یاخته‌های گیاهی نسبت به یاخته‌های جانوری چیست؟

    نقش دیواره یاخته‌ای

    وجود دیواره‌ی یاخته‌ای در سلول‌های گیاهی

  22. انواع جانداران از نظر تعداد یاخته به چند دسته تقسیم می‌شوند؟ مثال بزنید.

    انواع موجودات زنده

    سه دسته

    • تک یاخته‌ای (تک سلولی). موجوداتی که تنها از یک یاخته تشکیل شده‌اند. مثل انواع باکتری‌ها
    • پریاخته‌ای ساده: موجوداتی که از کنار هم قرار گرفتن چندین یاخته همسان تشکیل شده‌اند و هر یاخته مستقل از یاخته‌های دیگر می‌تواند به فعالیت‌های خود ادامه دهد. مانند جلبک رشته‌ای
    • پریاخته‌ای پیچیده: موجوداتی که از تعداد متنوعی یاخته تشکیل شده‌اند و هر نوع یاخته، کار ویژه‌ای انجام می‌دهد. مثل جانوران و گیاهان
  23. در کدام نوع از جانداران، بین سلول‌های مختلف آنها تقسیم کار صورت گرفته است؟

    پریاخته‌ای پیچیده

    جانداران پریاخته‌ای پیچیده

  24. بدن ما از چند نوع بافت اصلی تشکیل شده است؟

    انواع بافت بدن انسان

    چهار نوع

    • بافت پوششی
    • بافت پیوندی
    • بافت عصبی
    • بافت ماهیچه‌ای
  25. بین کار و شکل یاخته‌های عصبی چه تناسبی وجود دارد؟

    تناسب بین شکل و کار یاخته در سلول عصبی

    یاخته‌های عصبی برای انتقال پیام عصبی، دراز و کشیده‌اند.

  26. بین کار و شکل یاخته‌های خونی چه تناسبی وجود دارد؟

    تناسب بین شکل و کار یاخته در سلول خونی

    یاخته‌های خونی برای حرکت آسان در رگ‌ها، شکل گرد دارند.

  27. چه نوع از یاخته‌های موجود در بافت‌های پوششی، به هم فشرده و ضخیم هستند؟ چه نوع یاخته‌هایی از این بافت‌ها نازک هستند؟

    تناسب بین شکل و کار یاخته در سلول پوششی

    در محل‌های که وظیفه‌ی محافظت را برعهده دارند، مثل پوست، به هم فشرده و ضخیم‌اند. در جاهایی که تبادل مواد را انجام می‌دهند، مثل مویرگ‌ها، یاخته‌ها نازک هستند و بینشان منفذ وجود دارد.

  28. بافت چیست؟

    تعریف بافت

    از اجتماع تعدادی از یاخته‌های همکار و مشابه، بافت تشکیل می‌شود.

  29. اندام یا عضو چیست؟ مثال بزنید.

    تعریف اندام

    وقتی بافت‌های متفاوت در کنار هم قرار می‌گیرند، اندام یا عضو تشکیل می‌شود. مثل معده یا مثل قلب

  30. منظور از دستگاه بدن چیست؟ مثال بزنید.

    تعریف دستگاه

    اندام‌ها یا اعضا در کنار هم، دستگاه‌ها را به وجود می‌آورند. مثل دستگاه گوارش یا مثل دستگاه گردش خون

بحث و گفتگو

از اینکه دیدگاه خود را به اشتراک می گذارید، سپاسگزاریم.